İşletmeler İçin Strateji Uygulama Modeli

İşletmeler İçin Strateji Uygulama Modeli

Stratejik yönetim sürecinin ikinci aşaması olan strateji uygulama oluşturulan stratejilerin hayata geçirilmesi demektir. Bu aşamada işletme yöneticilerinin görevlerinin üstesinden gelmesi, ilgili kaynakların stratejik programlara dağıtılması ve oluşturulan stratejik planların desteklenmesi için organizasyon ile uyumlu becerilerin ve insan kaynağının geliştirilmesi olmaktadır.

İşletmenin oluşturduğu küresel, kurumsal, rekabet ve fonksiyonel stratejiler bazen çok büyük radikal değişikliklere sebep olabilir. Böyle durumlarda organizasyonun birçok parçasında değişikliklerin yapılması gerekmektedir.

Eğer finansal durum yetersizse ve üst düzey yönetim ekibi değişikliği onaylamıyorsa yeni stratejilerle gelecek değişim örgüt yapısında, iş şemalarında, örgütsel işlemlerde ve istikrar gösteren güç ilişkilerinde problemler doğuracaktır.

Belirlenen stratejilerin uygulama modelinde stratejik programlar kaynak dağılımı, örgüt yapısı, örgütsel bilgi sistemleri, beceriler, insan kaynağı, liderlik, örgüt kültürü, performans değerleme ve ödül sistemlerinde yapılacak olan değişikliklerle başarılı olabilir. Bu stratejik programlar çoğunlukla 3-5 yılı almaktadır.

Strateji uygulaması için yapılacak kaynak dağılımı sadece finansal anlamda değildir. İnsan, teknoloji ve üst yönetim kaynak dağılımına konu olan öteki unsurlardır. Organizasyondaki bölümlere ne kadar kaynak ayrılacağı, maddi kolaylıkların ne olacağı ve yönetsel kadroların nasıl şekilleneceği işe ilgili kararlar kaynak dağılımıyla alakalıdır.

Kaynak dağılım işlemleri içerisinde faaliyet ve sermaye bütçelerinin hazırlanması, projelerin finansmanının yapılması, insan kaynakları atamaları ve yeni kaynak geliştirme bulunmaktadır. Bu işlemler yapılırken fayda-maliyet analizi, geri ödeme süresi analizi, iskonto edilmiş nakit akış analizi, sermaye gereksinimleri analizi, sermaye yapısı analizi gibi çeşitli finansal tekniklerin kullanılması faydalı olabilecektir.

Kaynak dağılımında dikkat edilmesi gereken en önemli unsur uzun dönemli programlar üzerindeki enflasyon etkisidir. Enflasyonun dalgalı bir durum arz ettiği bir ülkede gerektiğinde ek kaynakların kullanıma hazır halde tutulması kritik fayda sağlayabilir.

Strateji uygulamasında örgüt yapısının nasıl olduğu da önemlidir. Bilindiği üzere örgüt yapısı görevlerin paylaştırılması, yetki alanları ve sorumluluklar ilişkisini ifade etmektedir.

İşletmelerde hazırlanan biçimsel örgüt yapılarının yanında sosyal ilişkileri, çalışma normlarını ve kültürel pratikleri belirleyen biçimsel olmayan yapılar da oluşabilmektedir. Bu biçimsel olmayan yapı biçimsel yapıyı bütünlemektedir.

Örgüt yapılarını temel olarak dört gruba ayırabiliriz. Basit yapı küçük işletmeler için faydalı olmaktadır. Az sayıda çalışanın olduğu, işletme sahibi tarafından yönetilen, istenildiği zamanda yönetime bildirimde bulunulan bir yapıdır.

Fonksiyonel yapı görev ve sorumlulukların üretim, pazarlama, finans gibi fonksiyonel biçimde ilişkilendirildiği ve küçük işletmeler tarafında kullanılan örgüt yapısıdır. Bölgesel veya Stratejik İşletme Birimi (SİB) çeşitli ürünleri olan ve birçok pazarda faaliyet gösteren büyük ölçekli işletmeler için uygundur.

Son olarak matriks örgüt yapısında bölgesel ve tamamlayıcı hatları kesen ikili veya üçlü raporlama düzenlemeleri bulunmaktadır. Bu yapıda çalışanlar fonksiyonel görevleri için departman yöneticisine, ürün performansı için SİB yöneticisine ve bölgesel performans için de bölgesel alan yöneticisine rapor vermektedir. Bu yapının avantajı faaliyetler üzerinde daha kapsamlı kontrol ve çoklu gözetim sağlamasıdır. Ayrıca koordinasyon yüksek düzeyde olmakta ve esneklik ile uyum da artmaktadır.

Strateji uygulamasında diğer değişken yönetsel ve örgütsel sistemlerdir. Bunlar yönetim bilgi, karar destek ve üst yönetim bilgi sistemleri olarak üçe ayrılabilir.

Yönetim bilgi sistemleri işletmenin bölümleriyle ilgili yönetime çeşitli bilgi sunan bilgisayar destekli sistemlerdir. Bu bilgiler çalışanların performansını değerlendirmede kullanılmaktadır. Beklenti veya hedeflerin altındaki performanslarda stratejilerde değişikliğe gidilebilir.

Karar destek sistemleri yöneticilerin karar alma zamanlarında yardımcı olan gelişmiş sistemlerdir. Bu sistemler veritabanına ve karar modellerine dayalı etkileşimli olarak çalışmaktadır.

Üst yönetim bilgi sistemleri ise yöneticinin algılamaları, birikimleri ve tecrübelerini içeren öznel kaynaklara, finans, muhasebe ve insan kaynakları raporlarından oluşan iç kaynaklı bilgileri ve doğrudan erişimli veri tabanları, gazeteler ve kişisel bağlantıları içeren dış kaynaklı bilgileri sunan sistemlerdir.

Yüksek performans için stratejileri yapı ve sistemlerle eşleştirmek gerekmektedir. Strateji ile yapı arasında karmaşık ve dinamik bir ilişki vardır. Bazen yeni stratejiler yapının değişmesini gerektirebilir fakat yapı da stratejiyi kısıtlayabilir. Etkin stratejiler esnek ve geçicidirler.

Strateji uygulamasında beceri ve yetenekler de önem arz etmektedir. İşletmenin stratejik görevleri yerine getirebilmesine imkân verirler. Bu sayede sürdürülebilir rekabet avantajı elde edilebilir.

İşletmede mevcut olmayan becerilerin elde edilmesinde gerekli insan kaynağının işe alma süreci ve alınan insan kaynaklarının eğitimi gerekmektedir. Bu sayede personel yeni çalışma yaklaşımlarını ve değerlerini öğrenebilecek, bilgi tabanlarını güncelleyebilecek ve yeni işletim sistemlerini etkin bir şekilde kullanabilecektir. Bu kapsamda daha etkili olabilecek olan stratejik insan kaynakları yaklaşımı da kullanılmalıdır.

Uygulanacak yeni stratejilerin beceri gereksiniminin tespit edilmesi önemlidir. Örneğin kurumsal stratejilerden baskın ürün ve holdingleşme stratejileri farklı beceriler gerektirmektedir. Baskın ürün stratejisi için etkin teknolojik sistemler ve düşük maliyetli kitle dağıtım kanalları; holdingleşme stratejisi için ise SİB’leri için finansal kontrol sistemleri, stratejik planlama kapsamlılığı ve devasa sermaye havuzu gerekli olabilmektedir. Bu bağlamda rekabet stratejileri kapsamında olan maliyet liderliği, farklılaştırma ve odaklanma stratejileri için de uygun beceri ve personelin temin edilmesi faydalı olacaktır. Etkin geçirilecek bir strateji uygulama aşaması strateji değerlemenin de kolay yapılmasına olanak sağlayacaktır.

İşletmeler İçin Strateji Uygulama Modeli
Etiketlendi:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir